လဵပ်ႈႁဵၼ်း သရ မႄႈၵပ်းငဝ်ႈ လႄႈ Final Vowels

လဵပ်ႈႁဵၼ်း သရ ဢမ်ႇၼၼ်မႄႈၵပ်းငဝ်ႈ ။

ၵမ်ႉပႃႈၼမ်တေၵႂင်ဝႃႈ ၼႂ်းၽႃႇသႃႇဢင်းၵိတ်းၼႆႉ ဢွၵ်ႇသဵင်ယၢပ်ႇၼႃႇ တေႁဵတ်းႁိုဝ်ဢွၵ်ႇၸွမ်းသဵင်မၼ်း ႁႂ်ႈပေႃးမၢၼ်ႇမႅၼ်ႈလီလီၼၼ်ႉၼႆ ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ပဵၼ်ပၢၼ်ႁႃဢၼ်ၼိုင်ႈ ၵွပ်ႈဝႃႈမိူဝ်ႈႁဝ်းတေႇလဵပ်ႈႁဵၼ်းၼၼ်ႉ ႁဝ်းဝူၼ်ႉဝႃႈ သရ မၼ်းမီးႁႃႈတူဝ်ၵူၺ်းၽႂ်ၽႂ် ၵေႃႈတွင်းလႆႈယဝ်ႉ ” ဢေႇ ဢီး ဢၢႆ ဢူဝ် ယူႇ ” ၼႆႉၼႃႇၸိူဝ်းၼႆႉ ယွၼ်ႉဝႃႈႁဝ်းထၢင်ႇဝႃႈမၼ်းဢွၵ်ႇသဵင်လႆႈၵႅပ်ႈၵႅပ်ႈၼႆၵူၺ်း ယွၼ်ႉၼၼ်ႁဝ်းၵေႃႈဢမ်ႇပေႃးၶႂ်ႈၶဝ်ႈၸႂ်မၼ်းၵႃႈႁိုဝ်ယဝ်ႉ ။

 

မႄႈၵပ်းငဝ်ႈ 5 တူဝ် ( သရ ) Vowels ( ဝႂၢဝ်ႊဝေႃႊလသ် ) ၼႂ်းၽႃႇသႃႇဢင်းၵိတ်းၵေႃႈ မီးမႄႈၵပ်းငဝ်ႈယူႇႁႃႈတူဝ်ဢၼ်ၸႂ်ႉတႅမ်ႈလိၵ်ႈလႆႈလူၺ်ႈဢမ်ႇမီးပိူင်တၢႆ မၼ်းလႆႈ လႄႈၵၢၼ်ဢွၵ်ႇသဵင်မၼ်းၵေႃႈ ၸၢဝ်းဢင်းၵိတ်း မိူင်းၼိုင်ႈလႄႈမိူင်းၼိုင်ႈ ၵေႃႈဢွၵ်ႇသဵင် ပိူင်ႈၵၼ် ဢမ်ႇ မိူၼ်ၵၼ်ၼႆယဝ်ႉ ၊ ၵေႃႈမိူၼ်တႆးၵႂၢမ်းတႆးႁဝ်း တႆးတီႈၼိုင်ႈ လႄႈတီႈၼိုင်ႈ သဵင်လၢတ်ႈၵႂၢမ်း ၵေႃႈပိူင်ႈၵၼ်ယဝ်ႉ ။

တူဝ်လိၵ်ႈသီသွမ်ႇၼၼ်ႉပဵၼ်သဵင်ဢွၵ်ႇမၼ်းတႃႉ ၊  a, e, i, o, u

a

  ဢႄး

e

 ဢေႇ

i

 ဢီႉ

o

 ဢေႃႇ

u

 ဢႃႇ

 

လဵပ်ႈႁဵၼ်း သရ 5 တူဝ်ၵူၺ်းဢမ်ႇပေႃးၶဝ်ႈၸႂ် မၼ်းမီးဢေႇၼႃႇ ပေႃးၸိူင်ႉၼၼ် ႁဵၼ်းပႃးမႄႈၵပ်းငဝ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉၽွင်ႈသေယဝ်ႉၶႃႈ ။

မႄႈၵပ်းငဝ်ႈ သရ ဢၼ်ဢမ်ႇပႃးၸွမ်းပိူင်လိၵ်ႈဢင်းၵိတ်း ( ဢိင်းၵလဵတ်ႈသ် ) ႁွင်ႉဝႃႈ  Final vowels ၾၢႆးၼေႃႊလ် ဝႂၢဝ်ႊဝေႃႊလသ် ဢၼ်ပဵၼ်ၶဝ်ၸႃႉၸိူဝ်းၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇလႆႈၸိုဝ်ႈဝႃႈပဵၼ် မႄႈၵပ်းငဝ်ႈ သရ ၼႆၶႃႈ ႁႂ်ႈတွင်းဝႆႉၶႃႈ ၾၢႆႇဢင်းၵိတ်းၶဝ် ဢမ်ႇလႆႈမၵ်းမၼ်ႈဝႆႉ ၼႂ်းလိၵ်ႈဢင်းၵိတ်းၶဝ်ၼႆၶႃႈ ၊ မၼ်းပဵၼ်ၵၢၼ်ဢဝ် သရ လႄႈတင်းတူဝ်မႄႈလိၵ်ႈ မႃးလေႃးၵၼ်ယဝ်ႉ မၼ်းတေဢွၵ်ႇသဵင်ၵႂႃႇထႅင်ႈမဵဝ်းၼိုင်ႈၼႆယဝ်ႉ ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ Final Vowels ၸိူဝ်းၼႆႉၵႆႉလႆႈႁၼ်ၼမ်သေပိူၼ်ႈယဝ်ႉ ၼႂ်းတူဝ်းလိၵ်ႈဢင်းၵိတ်းၼႆၶႃႈ ။ 

a-e, ai, ay =  ဢေး

ee, ea, ey, y = ဢီး

i-e, y, ye, uy  = ဢၢႆး

o-e   =  ဢူဝ်း

u-e   =  ဢူး

ar   =  ဢႃႇရ်

er   =  ဢိူဝ်ႇရ်

ir   =   ဢိူဝ်ႊရ်

or   =   ဢေႃႇရ်

ur  =   ဢိူဝ်းရ်

al  =   ဢေႃးလ်

el   =    ဢႅဝ်းလ်

il    =    ဢဵဝ်းလ်

ol   =    ဢေႃးလ်

ul =   ဢူးလ်/ဢႃႇလ်

aw  =   ဢေႃး

ew   =   ဢဵဝ်း/ဢူး

ow  =   ဢူဝ်း/ဢၢဝ်း

au  =   ဢေႃး

ou  =   ဢၢဝ်ႉ

igh, ight   =   ဢၢႆ

oo   =   ဢူႉ/ဢူး

oa   =   ဢူဝ်

tion, sion   =    သျိၼ်ႊ

oi, oy   =   ဢွႆ

old   =    ဢူဝ်းၻ်

 

မႃးၽိုၵ်းလူ ဢၢၼ်ႇတူၺ်းသဵင်ဢွၵ်ႇၸွမ်းၵၼ် ဝႃႈပေႃးမႃးလေႃးၵၼ်ယဝ်ႉ သဵင်တေပဵၼ်ႁိုဝ်ၽွင်ႈ?

ပိူင်တႅၵ်ႈ ၼႂ်းမႄႈၵပ်းငဝ်ႈဢင်းၵိတ်း မိူဝ်ႈမႃးလေႃးၵၼ်ယဝ်ႉ သဵင်မၼ်းတေဢွၵ်ႇထႅင်ႈမဵဝ်းၼိုင်ႈ ၶဝ်တေဢွၵ်ႇၸွမ်းသဵင်တူဝ်ဢွၼ်တၢင်းလႄႈတူဝ်ၼႂ်းၵၢင်ၼၼ်ႉ ၵမ်ႉၼမ်တေပဵၼ် သရ မၼ်း လႄႈတူဝ်လိုၼ်းသုတ်းသမ်ႉ တေဢွၵ်ႇပၼ်သဵင်လွႆး“ ဢမ်ႇပေႃးလင်ႁႅင်းၼႃႈၼႆၶႃႈ ။

 

မႄႈၵပ်းငဝ်ႈ / a /

far = ၾႃးရ် [ ၵႆ ]

father = ၾႃးတိူဝ်ႊ [ ပေႃႈ ]

ball = ပေႃး [ မၢၵ်ႇၼင် ]

bad = ပႅတ်ႊ [ ဢမ်ႇလီ ]

bag = ပႅၵ်ႊၵ် [ ထူင် ]

back = ပႅၵ်ႉၶ် [ မိူဝ်းၶိုၼ်း ]

tall = ထေႃႊလ် [ သုင် ]

မႄႈၵပ်းငဝ်ႈ  / e /

see = သီး [ ႁၼ် ]

bee = ပီး [ ၽိုင်ႈ ]

bed = ပႅတ်ႉၻ် [ ၵူႇၼွၼ်း ]

free = ၾရီး [ လၢႆ“ /ၾရီး ]

tree = ထရီး [ တူၼ်ႈမႆႉ ]

week = ဝိၵ်ႉၶ် [ ဝူင်ႈ ]

sleep = သလိပ်ႉၽ်  [ ၼွၼ်း ]

မႄႈၵပ်းငဝ်ႈ  / i /

fix = ၾိၵ်ႉၶသ် [ မႄး ]

mix = မိၵ်ႉၶသ် [ သႂ်ႇလေႃးၵၼ် ]

ring = ရိင်း [ [ ဝႅၼ် ]

kid = ၶိတ်ႉၻ် [ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ]

sit = သျတ်ႉထ် [ ၼင်ႈ ]

him = ႁိမ်ႊ [ မၼ်းၸၢႆး ]

win = ဝိၼ်ႊ [ ဢွင်ႇပေႉ ]

မႄႈၵပ်းငဝ်ႈ  / o /

hot = ႁွတ်ႉထ် [ မႆႈ ]

lot = လွတ်ႉထ် [ ၼမ် ]

not ၼွတ်ႉထ် [ ဢမ်ႇ ]

job = ၸွပ်ႉၿ် [ ၵၢၼ် ]

got = ၵွတ်ႉထ် [ လႆႈ ]

top = ထွပ်ႉၽ် [ သုင်သုတ်း ]

pot = ၽွတ်ႉထ် [ မေႃႈ ]

မႄႈၵပ်းငဝ်ႈ  / u /

sun = သၼ်ႊ [ ၵၢင်ဝၼ်း ]

but = ပတ်ႊထ် [ ၵူၺ်းၵႃႈ ]

run = ရၼ်ႊ [ လႅၼ်ႈ ]

fun = ၾၼ်ႊ [ ၵျေႃႇ ]

mud = မတ်ႊ  [ ၵူမ်ႇဢုင် ]

nut = ၼတ်ႊ [ ထူဝ်ႇ ]

cut = ၶတ်ႊ [ တႅပ်း ]

ၽူႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းၶဝ်လႆႈလူဢၢၼ်ႇတူၺ်းယဝ်ႉၼႆ ပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၽွင်ႈၶႃႈ? ပွင်ႇၸႂ်ယူႇၶႃႈႁိုဝ်ၸိူဝ်းလႆႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းတူၺ်း သရ 5 တူဝ်ယဝ်ႉ လႄႈဢၼ်ပဵၼ် မႄႈၵပ်းငဝ်ႈၵမ်ႉထႅမ် Final Vowels ၾၢႆးၼေႃႊလ် ဝႂၢဝ်ႊဝေႃႊလသ် ယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ တေမီးၽွၼ်းလီ လႄႈပၼ်တၢင်းႁူႉၽူႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းၶဝ်ႈ ထႅင်ႈပၼ်တၢင်းႁူႉ ဢၼ်ပႆႇပွင်ႇၸႂ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉယူႇၶႃႈ ။

 

 

– – Video – –

ထွမ်ႇသဵင် သရ မႄႈၵပ်းငဝ်ႈ ဢၼ်ပဵၼ်ဝီးတီးဢူဝ်း ၼင်ႇႁိုဝ်တေပွင်ႇၸႂ်လိူဝ်ၵဝ်ႇမႃးၼၼ်ႉၶႃႈ ။

Play Video
Spread the love

One thought on “လဵပ်ႈႁဵၼ်း သရ မႄႈၵပ်းငဝ်ႈ လႄႈ Final Vowels

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Scroll to top